Przełomowe odkrycie w Górach Świętokrzyskich. Najstarsze ślady kręgowców na lądzie

19 sierpnia 2025, 10:19

Naukowcy z Państwowego Instytutu Geologicznego-Państwowego Instytutu Badawczego i Uniwersytetu Jagiellońskiego dokonali przełomowego odkrycia, zmieniającego pogląd nauki na ewolucję kręgowców lądowych. W Górach Świętokrzyskich znaleźli najstarsze ślady poruszania się kręgowców na lądzie. Ślady pochodzą sprzed ponad 400 milionów lat i dowodzą, że pierwszymi kręgowcami, które próbowały wyjść na ląd, były ryby dwudyszne.



W Antarktyce odkryto nową wyspę

10 kwietnia 2026, 09:43

Na początku lutego 93-osobowy międzynarodowy zespół naukowy pływał po Morzu Weddela na lodołamaczu Instytutu Alfreda Wegenera Polarstern. Celem wyprawy było badanie wypływu lodu i wody z Lodowca Szelfowego Larsena oraz cofania się pokrywy lodu morskiego. Dnia 8 lutego pogoda tak bardzo się pogorszyła, że badania przerwano i statek schronił się po zawietrznej stronie Wyspy Joinville'a. Nagle załoga i naukowcy ze zdumieniem zauważyli wyspę, która nie jest zaznaczona na żadnych mapach nawigacyjnych.


Tajemnica skrajnych rannych ptaszków

26 września 2006, 16:44

Naukowcy zbliżyli się nieco do rozwiązania zagadki, w jaki sposób określona mutacja genetyczna powoduje, że niektórzy ludzie są strasznymi rannymi ptaszkami. Odkrycie może pomóc zrozumieć rozmaite zaburzenia snu.


© Stefan Kühn

Trawienie mleka dowodem na ewolucję?

27 lutego 2007, 17:03

Naukowcy, którzy przeanalizowali DNA ludzi żyjących w neolicie znaleźli dowód na to, iż ludzie ewoluują dostosowując się do warunków, w jakich przyszło im żyć. Okazuje się, że jeszcze 7000 lat temu dorosły mieszkaniec Europy nie był zdolny do trawienia mleka.


Empatia doskonała

18 czerwca 2007, 16:50

Zespół Michaela Banissy'ego z Uniwersyteckiego College'u Londyńskiego badał ekstremalnie nasiloną formę empatii, czyli współodczuwania, zwaną dotykową synestezją lustrzaną. Tacy ludzie odczuwają realny dotyk, obserwując dotykanie innej osoby.


© US DoA, Bill Tarpenning

Siostro, papryczkę chili proszę!

4 października 2007, 10:41

Naukowcy z Harvard Medical School twierdzą, że wpadli na trop idealnego środka znieczulającego, wolnego od zagrażających życiu skutków ubocznych. Przydałby się on zarówno stomatologom, jak i anestezjologom przygotowującym pacjenta do operacji.


Spadający gekon w tunelu aerodynamicznymRobert Full/UC Berkeley, © PNAS/NAS 2008

Gekon nie gorszy od kota

18 marca 2008, 16:33

Nie tylko koty manewrują podczas upadku, by uniknąć niewłaściwego lądowania i uszkodzeń ciała. Okazuje się, że ogon jest też niezwykle istotny dla gekona, który potrafi wspiąć się na najtrudniejsze nawet obiekty. Pełni on rolę piątej łapy, zapobiegającej zsuwaniu się podczas pokonywania mokrych powierzchni. Jeśli zawiedzie doskonała przyczepność stóp, ogon pozwala jaszczurce spaść na 4 nogi (Proceedings of the National Academy of Sciences).


Zostawianie w sklepie zamiast kradzieży

19 czerwca 2008, 12:29

Sklepy na całym świecie zabezpieczają się przed kradzieżami. Jak jednak ustosunkować się do innego coraz popularniejszego zjawiska: zostawiania (lecz nieprzypadkowego) na półkach różnych przedmiotów? Nowy trend zyskał już w języku angielskim nazwę: shopdropping lub droplifting.


Kosmiczna szynka

16 września 2008, 10:06

Słynna hiszpańska jamón ibérica nie może być ani za sucha, ani za mokra. Do określania jej wilgotności wykorzystano ostatnio kosmiczną technologię, która pozwala oszacować ilość płynów w organizmie astronauty podczas misji.


Wydobywanie i przygotowanie do analizy bloku lodu powstałego w wyniku odwiertu

Wszędobylskie życie

18 listopada 2008, 23:24

Tętniącymi życiem oazami mogą być nawet miejsca tak niegościnne, jak podlodowcowe jeziora czy podmorskie studnie wypełnione silnie zasoloną wodą.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk